روف گاردن به عنوان روشی نو در اجرای فضای سبز، مواد و مصالح جدیدی را وارد این صنعت کرده است. بر این اساس متریال ها به صورت هدفمند در آن استفاده می شوند. همانطور که در مقاله ی «ویژگی های خاک روف گاردن» شرح داده شد، خاک به عنوان بستر اصلی گیاه اهمیت بسیار زیادی دارد. ترکیب خاک روف گاردن ضمن داشتن وزن کم، باید تخلخل، بافت، زهکشی و مواد مغذی مناسبی داشته باشد. کاهش کیفیت هر یک از این فاکتورها سبب آسیب جدی به گیاهان خواهد شد.
با توجه به مواد موجود در بازار فرمول های مختلفی برای ترکیب خاک روف گاردن وجود دارد. این خاک به طور پایه به سه بخش تقسیم می شود. ماده پایه خاک، ماده سبک کننده خاک با زهکش مناسب، ماده غنی کننده خاک. بخش اول خاک می تواند خاک باغی مرغوب یا ماسه رودخانه ای شسته شده باشد که دارای مقدار کمی رس است. در بخش دوم که سنگهای متخلخل است می توان به انواع منابع معدنی اشاره کرد مانند: خرده آجرهای سفالی و تایلها، مخلوط درشت دانه ها و ریز دانه ها، خاک معدنی، شن و ماسه، گدازه ها، خاک رس، خرده آجر و سرباره؛ و در بخش سوم انواع منابع آلی موادی چون : خرده چوبها و درختان، ذخیره سازی مواد و تولید کود، خاک آلی، خزه های مردابی، مخلوط های سلولزی (چوب خرده) ، ذغال سنگ قرار می گیرند.
برای مطالعه بیشتر درباره ساخت روف گاردن می توانید مقاله " ویژگی های خاک روف گاردن " را مطالعه نمایید.
ترکیب خاک روف گاردن
یک ترکیب بسیار رایج خاک عبارت است از 3/1 ماسه، 3/1 سنگ های متخلخل و 3/1 گیاه خاک مصنوعی (ترکیبی از چوب پوسیده و کود نباتی). در کتاب «راهنمای طراحی و اجرای بام های سبز» از سازمان برنامه و بودجه،مواد پایه خاک به این شکل معرفی شده است: « مواد پایه خاک، خاک رس، ماسه و خاک برگ هستند که در بام سبز می توانند تفاوت هایی داشته باشند. مواد افزودنی که به منظور افزایش قابلیت جذب آب، کاهش وزن و تغذیه گیاه مورد استفاده قرار می گیرند، موادی همچون پوکه های معدنی و صنعتی، پرلیت، شلتوک برنج، ورمی کمپوست و کوکوپیت هستند. تناسب ترکیب این مواد با توجه به وزن مورد انتظار و ضخامت خاک و نوع گیاه متفاوت است».
گذشته از تمام منابع ذکر شده ، برای تهیه خاک روف گاردن همیشه از بهترین و با کیفیت ترین مواد استفاده می شود. به همین دلیل مواد تشکیل دهنده عموما شامل خاک باغی مرغوب، ماسه رودخانه ای، پرلیت، کوکوپیت، پیت ماس، کود حیوانی کاملا پوسیده و انواع کمپوست مرغوب می باشد که در سطوح کوچک شلتوک برنج، ذغال یا تفاله چای نیز ممکن است به آن افزوده شود.در تمامی ترکیب های خاک روف گاردن باید چند اصل اساسی رعایت شود. خاک باید دارای وزن مناسب، نفوذ پذیری بالا، بافت مناسب، غنی از مواد غذایی و عاری از بذر علف های هرز، آفات و بیماری ها باشد. در این مقاله ترکیبات تشکیل دهنده خاک مناسب روف گاردن معرفی شده است.
ماسه Sand
ماسه در خاک روف گاردن برای بالا بردن تخلخل، ایجاد بافت مناسب و زهکشی خاک استفاده می شود. خاک ماسه ای دارای 75 درصد ماسه است. قطر دانه های آن بین 0.06 تا 2 میلیمتر بوده و بر اساس اندازه دانه های ماسه تقسیم بندی می شود. میزان رس موجود در خاک ماسه ای مقدار نگهداری آب آن را تعیین می کند. خاک ماسه ای دارای نفوذ پذیری آب بالا و مواد غذایی بسیار کم است. به همین دلیل با کودهای مختلف ترکیب می شود.
ماسه مورد استفاده در خاک کشاورزی ماسه طبیعی است، که از منابع طبیعی مستقیم برداشت می شود و کار اضافی روی آن انجام نمی شود. عموما از نزدیک ترین منبع به محل ترکیب خاک تهیه می شود و معمولا ماسه شسته شده رودخانه ای است. با این وجود باید توجه داشت ترکیبات و کیفیت ماسه رودخانه ای در مناطق مختلف متفاوت است مثلا می تواند ماسه شور یا آهکی باشد. این نکات در ترکیب با سایر مواد باید در نظر گرفته شود.
پرلیت Perlite
پرلیت نوعی سنگ آتشفشانی سیلیسی است که در نتیجه انجماد گدازه های آتشفشانی، آب مولکولی در خود ذخیره کرده است. این آب در اثر حرارت دهی و شوک گرمایی از آن خارج شده و ماده منبسط سفید رنگی تولید می کند. پرلیت بدست آمده دارای حفره های زیاد و وزن بسیار سبک است. و از نظر اسیدیته خنثی است. پرلیت در ترکیب با خاک وزن آن را بسیار کم کرده و قابلیت زهکشی خاک و ظرفیت نگهداری آب را در آن بالا می برد.
یکی دیگر از مواد معدنی متخلخل سبک ورمیکولیت است که ترکیب آن با پرلیت تفاوت دارد. عملکرد کلی آن شبیه پرلیت برای سبک کردن خاک و بالا بردن ظرفیت نگهداری آب می باشد. با این وجود در جزییات عملکردی با هم متفاوت هستند. از ورمیکولیت عموما برای محصولات هیدروپونیک و گلخانه ای استفاده می شود. با این وجود می تواند به عنوان ماده سبک کننده و نگهدارنده آب در ترکیب خاک روف گاردن نیز استفاده شود.
کوکوپیت Coco peat
کوکوپیت نوعی خاک آلی فرآوری شده است، که از الیاف نارگیل تهیه می شود. بافت آن دارای رشته های زیادی است که ضمن داشتن پیوستگی و جذب بالای آب، تخلخل مناسب و وزن سبکی دارد. اضافه کردن کوکوپیت ضمن بالا بردن خاصیت پیوستگی خاک و جذب رطوبت، وزن خاک را در حجم بسیار کم می کند.
با وجود مزایای ذکر شده، از آنجاییکه کوکوپیت از خاک های وارداتی است، هزینه پایه خاک را افزایش می دهد. و در مقادیر بالا همیشه در بازار موجود نیست. خاک کوکوپیت از نظر اسیدیته خنثی است، اما در برخی موارد دارای شوری است که قبل از مصرف نیاز به شستشو دارد. کوکوپیت موجود در بازار به صورت قالب های فشرده وارد می شود که با اضافه کردن آب، از حالت فشرده خارج شده و قابل ترکیب با خاک می شود.
خاک برگ Leaf mold
خاک برگ از پوسیده شدن و تجزیه شدن برگ، شاخه و سایر بقایای گیاهی ایجاد می شود. این خاک تیره رنگ و سبک که بوی متفاوتی از خاک معمولی دارد، روی سطح خاک جنگلهای شمال نیز دیده می شود. خاک برگ از نظر مواد غذایی بسیار غنی است و تمامی مواد مورد نیاز گیاه را تامین می کند. خاک برگی که به صورت تجاری در دسترس است، بقایای گیاهی خرد شده ای است که توسط تولید کننده در معرض پوسیدگی قرار گرفته اند. ترکیب این خاک با توجه به گیاهان تشکیل دهنده آن متفاوت است. ترکیب خاک برگ با خاک باغچه و یا شن و ماسه، بافت خاک را اصلاح کرده و کیفیت آن را بهبود می بخشد.
کودحیوانی Manure
کود حیوانی مواد نیمه پوسیده یا کاملا پوسیده حاصل از فضولات حیوانات است که برای مصارف کشاورزی استفاده می شود. کودهای حیوانی رایج عبارتند از کود گوسفند، گاو، اسب و مرغ. کود حیوانی به دلیل مقدار بالای موادآلی و غذایی بسیار غنی است. اما ترکیبات این کودها با یکدیگر متفاوت بوده و باید بر اساس نوع گیاه استفاده شوند. عموما کود کاملا پوسیده گاوی برای روف گاردن استفاده می شود. از نشانه های کود حیوانی مرغوب، رنگ تیره و بدون بو بودن آن است. یکی از مهمترین عوامل انتقال بذر علف های هرز و آفات، کود حیوانی نامرغوب است. کود تازه علاوه بر بوی بد آن دارای بذر علف هرز نیز می باشد. عمده بیماریهای موجود در خاک از طریق کود حیوانی و خاک برگ منتقل می شود. به همین دلیل باید کود مورد استفاده کاملا پوسیده و حتما آفت کشی شده باشد.
کمپوست و ورمی کمپوست Compost & Vermicompost
کمپوست پسماندهای آلی تجزیه شده ای هستند که از تجزیه بقایای گیاهی، حیوانی و یا زباله های تر شهری و فاضلاب بدست می آیند. مواد آلی موجود در این مواد از راه تجزیه هوازی و بی هوازی به خاک غنی تبدیل می شوند که در مصارف کشاوزی استفاده می شود. کمپوست به صورت خانگی و یا صنعتی قابل تهیه است. مواد موجود در کمپوست برای گیاهان به آسانی قابل جذب است علاوه بر آن کمپوست نیز مانند کودحیوانی پوسیده و خاکبرگ، در ترکیب با خاک کیفیت و ظرفیت نگهداری رطوبت را بالا برده و باعث متعادل شدن بافت خاک می شود. گیاهان در این خاک ریشه دوانی بهتری خواهند داشت. کمپوست ها به دلیل روند فرآوری نیمه صنعتی عموما عاری از بیماری هستند.
ورمی کمپوست یک نوع بسیار با کیفیت از کمپوست است که به وسیله نوعی کرم به نام (Eisenia Foetida) تولید می شود. در این روش مواد در حال پوسیدن توسط این نوع کرم مصرف می شود و در نهایت مواد دفعی آن به همراه لاشه کرم ها، کمپوست را تشکیل می دهد. ورمی کمپوست یکی از غنی ترین انواع کمپوست ها از نظر مواد غذایی است. ضمن آنکه بوی نامطبوع و آلودگی میکروبی نیز ندارد. هزینه ورمی کمپوست به نسبت سایر کمپوست ها، کودهای حیوانی و خاک برگ بیشتر است. این محصول در بازار بر اساس سرند انجام شده، در دانه بندی های متفاوت عرضه می شود.
تفاله چای، سبوس برنج ، خاک ذغال
در برخی موارد از تفاله چای یا سبوس برنج برای سبک کردن خاک استفاده می شود. تفاله چای ..............
برای مطالعه ادامه مطلب در سایت اسپینگر می توانید از لینک زیر استفاده نمایید.
طراحی روف گاردن یکی از بحث های مهم این روزها در صنعت ساختمان است. ارزش بالای زمین و افزایش تراکم ساختمانی، از سطح مفید حیاط کم کرده است و در نتیجه سبب کاهش سرانه فضای سبز شده است. به همین دلیل فضاهایی مانند لابی، پاسیو، تراس و بام ساختمان ها به مهمترین فضاها برای دسترسی به گیاهان تبدیل شده اند. با این وجود به دلیل سابقه کم در این مورد، تغییر کاربری بام ساختمان به بام باغ، به فضای نشیمن یا استفاده از منظر دور محدود شده است.
بام ساختمان را البته با در نظر گرفتن محدودیتها، می توان با فضای حیاط مقایسه نمود و مورد استفاده قرار داد. این حیاط فرضی مقدار مشخصی قابلیت تحمل بار داشته، و شرایط سخت تری از نظر باد، گرما و سرما دارد. ضمن آنکه باید به صورت امن محصور شده باشد. به غیر از این عوامل تمام کاربریهای تفریحی و سلامتی می تواند در آن گنجانده شود.
روف گاردن در اکثر مراکز تجاری و اداری جدید به عنوان بخشی برای صرف غذا یا فضای نشیمن در نظر گرفته می شود. هر چند که حجم سبز طراحی شده آنها بسیار محدود باشد. اما غیر از این موارد می توان فضاهای متفاوت دیگری به صورت عمومی و خصوصی به آنها اضافه کرد. مانند: باغچه پرورش سبزیجات، زمین ورزشی، فضای بازی کودک، سینما و گالری. در این متن پیشنهادهایی به عنوان ایده برای بالا بردن تنوع کاربری فضای سبز در بام معرفی شده است.
فضای نشیمن
اولین فضایی که در طراحی بام باغ در نظر گرفته می شود، فضای نشیمن است. این محل می تواند صرفا برای نشستن و لذت بردن از گیاهان و نمای شهر استفاده شود. یا برای صرف چای عصر، صحبت کردن و مطالعه هم به کار برده شود. برای فضای نشیمن تنوع بسیار بالایی از مبلمان می توان در نظر گرفت. مانند نیمکت های چوبی، مبل های راحتی، تخت و حتی صندلی های متحرک حصیری. تنها باید توجه داشت که این مبلمان در معرض هوای آزاد هستند. ضمن آنکه این مبلمان می تواند با سایه بان مناسب مانند پرگولا، آلاچیق های سبک، سازه های غشایی یا چترهای متحرک ترکیب و محافظت شود.
از آنجاییکه فضای نشیمن محلی برای آرامش و استراحت است باید در بخش مناسب بام جانمایی شود. اصولا فضای نشیمن رو به بهترین منظره شهر قرار می گیرد. این منظره می تواند کوه، جنگل، منظر شهری دور دست و یا غروب خورشید باشد. بهتر است محل نشیمن در جهت باد غالب یا بادهای فصلی سخت طراحی نشود، و یا برای آن حصار گیاهی یا دیوار سبک بادشکن در نظر گرفته شود. دسترسی آسان این فضا به آشپزخانه یا بار هم در سهولت استفاده از آن بسیار موثر است.
فضای صرف غذا
یکی از کاربردهای پرطرفدار بخش خارجی خانه ها، استفاده برای باربیکیو و گریل است. در خانه های جدید فضای باربیکیو در آشپزخانه مخفی یا تراس واحد ها طراحی می شود. با این حال داشتن فضایی باز برای این منظور و امکان صرف غذا در باغ هنوز جذابیت خاص خود را دارد. طراحی یک آشپزخانه کوچک با وسایل محدود می تواند این شرایط را در بام باغ فراهم کند.
حاشیه دیوار بخش تاسیسات ساختمان ها فضای مناسبی برای جانمایی باربیکیو ها و فضاهایی از این دست است. داشتن دیوار مشترک و فضای محصور به طراحی آن کمک می کند، و دسترسی به انشعاب آب و گاز نیز آسان است. با توجه به اینکه عموما تاسیسات دارای سر و صدا هستند، این فضا برای استفاده طولانی مدت مناسب نیست. به همین دلیل در استفاده کوتاه مدت از آشپزخانه یا بار مشکلی ایجاد نمی کند. و بین تاسیسات و فضای نشیمن و صرف غذا فاصله مناسبی ایجاد می کند.
یکی از علاقه مندی های دوست داران گل و گیاه، پرورش سبزیجات، صیفیجات و گیاهان دارویی است. برای کسانی که به باغبانی علاقمند هستند اما محدودیت فضا دارند، بام می تواند فضای مناسبی باشد. در بسیاری از شهرهای اروپا پرورش سبزیجات و محصولات خانگی برای مصرف شخصی انجام می شود و با عنوان کشاورزی شهری در حال گسترش است. برای این کار می توان در طراحی بام باغ بخشی را به پرورش سبزیجات اختصاص داد. و یا از باکس های کوچک برای این کار استفاده کرد. در واقع کاربری بام باغ می تواند مانند باغچه های قدیم، بخشی از زندگی روزمره مردم آپارتمان نشین باشد و به صورت محدود محصولات تازه برای آنها فراهم کند.
زمین ورزش
در کنار فضاهای ورزشی خصوصی در آپارتمان ها، فضای روف گاردن می تواند علاوه بر تفریح برای فعالیت های ورزشی هم استفاده شود. برای این منظور می توان بخشی از سطح روف گاردن را به این فضا اختصاص داد و .............
برای مطالعه ادامه مطلب در سایت اسپینگر می توانید از لینک زیر استفاده نمایید.
تاکید بر بالابردن شاخص های سلامت یکی از مهمترین دستور العمل های توسعه کلان شهرهاست. گسترش فضای سبز بلند مرتبه (روف گاردن) با کاهش آلودگی هوا، جذب آلاینده ها، حفظ منابع آبی و سلامت روانی مردم تاثیر چشمگیری بر این شاخص دارد. به خصوص که برآورد هزینه/فایده بلند مدت آن بسیار مقرون به صرفه است. اما پیش نیاز این توسعه، تصویب قوانین و تدوین دستورالعمل های اجرایی برای سازه های سبز جدید در نظام ساخت و ساز شهری است.
در کشورهای پیشرفته سالهاست که بر استفاده از انرژی های پاک و توجه به محیط زیست تاکید می شود. به همین دلیل ساخت روف گاردن به عنوان یک دستورالعمل اجرایی در برنامه ریزی شهری گنجانده شده است. به طور مثال در آلمان حدود 10 درصد از خانه ها دارای روف گاردن هستند و یا در شهر توکیو ساختمان های جدید با متراژ بالای 1000 متر مربع، باید 20 درصد سطح بام را به فضای سبز اختصاص دهند.
برای مطالعه بیشتر درباره روف گاردن می توانید مقاله ” روف گاردن چیست؟ “ را مطالعه نمایید.
با وجود سابقه بالای ساخت بام سبز در دنیا، این تکنیک در دهه اخیر به صورت جدی در ایران مطرح شده است. شهرداری تهران به عنوان مرجع اصلی قوانین شهرسازی از دهه 1380 شروع به معرفی و تبلیغ در راستای توسعه سازه های سبز جدید کرد. و از آنجاییکه بالا بردن سرانه فضای سبز خصوصی یکی از گزینه های مهم در افزایش فضای سبز بود، قوانین تشویقی برای آن در نظر گرفته شد. که از جمله آنها دریافت عوارض کمتر، افزایش تراکم ساخت و مشوقهای مالیاتی بود.
با وجود قوانین تشویقی، قوانین دقیق و مدونی درباره ساخت و ساز بام باغ ها هنوز تدوین نشده است. پیرو شهرداری تهران، شهرداری های سایر کلان شهرهای بزرگ به صورت منطقه ای اقدام به تصویب قوانین تشویقی و ضوابط ساخت بام سبز کرده اند. به طور مثال شهرداری شیراز در سال 1393 و شهرداری مشهد در سال 1391 این مصوبات را اعلام کرده اند. در حال حاضر تقریبا همه کلان شهرهای ایران دستورالعمل مصوب در مورد بام سبز را ابلاغ کرده ، و یا تصویب آن را در دستور کار خود قرارداده اند.
مجوز ساخت بام سبز یکی از بخش های جدید در پروانه های ساختمانی است. در حال حاضر طرح بام سبز در روند گرفتن پروانه ساخت، باید به تایید شهرداری برسد، و درصوتیکه مجوز ساخت مربوط به قبل باشد، برگه دستور ساخت روف گاردن می تواند با مراجعه به شهرداری گرفته شده، و به پروانه ساخت صادر شده اضافه گردد. در این بررسی فنی باید علاوه بر مقاومت سازه ساختمان در برابر اضافه بار ناشی از اجرای روف گاردن ، نقشه های الکتریکال و مکانیکال نیز برای تاسیسات روی بام و فضای سبز طراحی و بازبینی شوند. ضمن آنکه بام سبز مانعی در تاسیسات یا خدمات شهرداری ایجاد نکرده باشد، و امنیت ساختمان را کاهش ندهد.
علاوه بر قوانین کلی ارائه شده،سازمان برنامه و بودجه کشور در سال 1398 ، کتابچه ای را با عنوان راهنمای طراحی و اجرای بام های سبز منشر نمود که به عنوان اولین راهنمای رسمی ساخت بام سبز ارائه شده است. و در آن عناوین مختلفی مانند تعریف بام سبز، الزامات اجرایی و الزامات محیطی در بخش های مختلف شرح داده شده.
بر اساس موارد فوق برای دریافت ضوابط ساخت و ساز بام سبز در هر شهر و دریافت مجوز، می توان به شهرداری یا نظام مهندسی آن شهر مراجعه نموده و از قوانین تشویقی نیز برخوردار گردید. در ادامه به عنوان نمونه بخشی از قوانین تشویقی بام سبز مربوط به شهرداری شیراز و مشهد ذکر شده است.
قوانین تشویقی ساخت بام سبز در شیراز
در مجموعه قوانین، مقررات و مصوبات مربوط به محاسبه عوارض شهرداری شیراز سال 1393 بام سبز معرفی شده است. فصل بیست و یکم این مجموعه با عنوان بام سبز، علاوه بر ارائه تعریف مشخص برای بام سبز دستورالعمل های اجرایی را نیز عنوان می کند که در آن حداقل های ساخت، ارائه نقشه های فنی، عناوین نظارت شهرداری و نکات مربوط به اخذ پروانه و پایان کار به صورت کلی وجود دارد. در ادامه، بند 15 این مصوبه ،که با موضوع عناوین تشویقی در ساخت بام سبز تدوین شده است را می توانید مطالعه نمایید.
بند 15
جهت تشویق و افزایش انگیزه ساخت بام سبز و افزایش سرانه فضای سبز شهر، شهرداری اختیار دارد تا در صورت حصول شرایط بند 13 (شرایطی که حداقل های تامین فضای سبز را رعایت می کند، مثلا در هر 40 متر مربع باید 2 درخت کاشته شود) نسبت به اعطای تشویق های زیر اقدام نماید:
الف: به ازای هر متر مربع فضای سبز (مازاد بر 40% فضای سبز بند 13 الف)، با مشخصات اجرائی مورد تایید شهرداری، برای ساختمان هایی که در حال اخذ پروانه ساختمانی هستند، تراکم مجاز ساختمانی به شرح زیر قابل افزایش خواهد بود:
الف-1- در صورت اجرای هر متر مربع فضای سبز گسترده (مازاد بر 40% فضای سبز اجباری) طبق ضوابط اجرایی مورد تایید شهرداری، 1 متر مربع به تراکم مجاز با اخذ عوارض قانونی افزوده شود.
الف-2- در صورت اجرای هر متر مربع فضای سبز نیمه فشرده (مازاد بر 40% فضای سبز اجباری) طبق ضوابط اجرایی مورد تایید شهرداری، 2 متر مربع به تراکم مجاز با اخذ عوارض قانونی افزوده شود.
الف-3- در صورت اجرای هر متر مربع فضای سبز فشرده (مازاد بر 40% فضای سبز اجباری) طبق ضوابط اجرایی مورد تایید شهرداری، 3 متر مربع به تراکم مجاز با اخذ عوارض قانونی افزوده شود.
تبصره: اضافه تراکم ذکر شده در بند 14-الف میتواند حداکثر تا 10% در هر طبقه با در نظر گرفتن پیش آمدگی مجاز در طرفین پلاک و رعایت حقوق مجاورین به اجرا درآید. در صورتی که 10% مساحت ذکر شده در هر طبقه، جوابگوی تراکم مازاد مورد نیاز نباشد، امکان اضافه کردن حداکثر یک طبقه به اندازه تراکم مورد نیاز حاصل از تشویق، با رعایت فاصله از لبه ی بام مشرف به فضای باز و معبر وجود خواهد داشت.
ب:به میزان 30% مساحت مفید بام، نسبت به اعطای تراکم در یک طبقه اضافه در جهت ساخت کاربریهای مرتبط با بام سبز (غیر مسکونی) نظیر سالن اجتماعات، سالن ورزشی و… بر روی بام با اخذ عوارض قانونی و نیز فاصله گرفتن از لبه های بام، در سمت معبر و فضای باز و نیز رعایت تمام اصول و ضوابط سازهای و اجرایی اقدام گردد.
ج: جهت تشویق و افزایش انگیزه ساخت بام سبز، متقاضی میتواند نسبت ...................
برای مطالعه ادامه مطلب در سایت اسپینگر می توانید از لینک زیر استفاده نمایید.
یکی از بحث های همیشگی در بین متخصصان فضای سبز، معنای صحیح بام سبز «Green Roof» و بام باغ «Roof garden» است. به طور کلی همه بام هایی که تمام یا بخشی از آنها دارای پوششی سبز باشند می توانند بام سبز نامیده شوند. اما در قرن اخیر با توجه به جنبش های زیست محیطی مفاهیم جدیدی از آن نیز ارائه شده است. در این دیدگاه به بام هایی که از تکنولوژی سبز (تکنولوژی های همگام با اصول حفظ محیط زیست) استفاده کرده اند بام سبز گفته می شود. با این وجود کلمه تخصصی فضای سبز، معرف دسته ی خاصی از بام ها با وزن سبک، ساختار و عملکردی متفاوت با روف گاردن (بام باغ) است. در این متن مشخصات و ویژگی های این دو گونه بام معرفی خواهد شد.
بام سبز «Green Roof»
بام سبز شامل بستر کشت کم عمقی بر روی بام است. در ابتدا هدف از ساخت این نوع بام ،ایجاد عایق دمایی سقف، بالا بردن عمر پوشش سقف و جلوگیری از آتش سوزی در پوشش ایزولاسیون بود. اما در طی زمان اثرات زیست محیطی آن نیز مورد توجه قرار گرفت. امروز این نوع پوشش سبز با هدف اصلی بالابردن کیفیت ساختمان و بهبود شرایط زیست محیطی استفاده می شود.
بام سبز معمولا بر روی سطوح صاف و یا با شیب کم (حداکثر 30 درجه) قابل اجراست. این سیستم می تواند به طور مستقیم بر روی ایزولاسیون سقف اجرا شود. عمق خاک در آن کم بوده و بین 6 الی 20 سانتیمتر است. به همین دلیل گونه ای از سازه های سبز سبک محسوب می شود. چون هدف اصلی بام سبز ایجاد عایق حرارتی در ساختمان است، معمولا تمام سطح بام با آن پوشیده می شود، که می تواند به دو روش اجرا گردد: اجرای یکپارچه و یا صفحات پیش ساخته مدولار.
گیاهان به کار برده شده در این نوع بام از دسته گیاهان ریشه کوتاه هستند؛ مانند انواع سدوم، گیاهان مرتعی و علفی. کوتاه بودن ریشه این گیاهان باعث نفوذ کمتر به ایزولاسیون می شود. با این وجود ایزولاسیون ضد ریشه می تواند امنیت سازه را در طولانی مدت بالا ببرد. از آنجاییکه از گیاهان مقاوم برای بام استفاده می شود، کشت آنها معمولا بدون آبیاری است. آبیاری تنها بر اساس بارش طبیعی اقلیم انجام می شود. اما در صورت نیاز می توان سیستم آبیاری نیز برای آنها در نظر گرفت.
هزینه اجرای این نوع فضای سبز در مقایسه با بقیه سازه ها کمتر است. ضمن آنکه ارزش افزوده ساختمان را بسیار بالا می برد. چون این سازه ها با هدف افزایش مزایای زیست محیطی ساخته می شوند، معمولا استفاده تفریحی ندارند. ولی در بعضی طرح ها فضای های حرکت محدود برای آنها در نظر گرفته می شود.
بام باغ «Roof Garden»
بام باغ ها از اولین دوره های ساخت، مانند باغ های بابل، با هدف استفاده تفریحی ایجاد شده اند. منظور از بام باغ ،سازه سبزی است با پوشش گیاهی انبوه شبیه به باغ که به عنوان فضای سبز برای انسان قابل استفاده است و کاربریهای متعدد در آن در نظر گرفته می شود.
بام باغ ها تنها بر روی سطوح صاف ساخته می شوند. عمق خاک در آنها بیش از 20 سانتیمتر و تا 1 متر هم می تواند باشد. به همین جهت از نظر سازه ای سنگین محسوب می شوند. از آنجاییکه هدف از ساخت آنها کاربری انسانی است، معمولا تنها بخشی از سقف را می پوشانند. بام باغ هم می تواند در سطح های به هم پیوسته بر روی سطح بام یا به صورت پیش ساخته و جدا از کف اجرا شود.
گیاهان مورد استفاده در بام باغ ،تنوع بسیار بالایی داشته و تقریبا تمامی گیاهان قابل استفاده در باغ های روی زمین را می توان در آنها به کار برد. شامل : درختان، درختچه ها و گیاهان پوششی. به دلیل نفوذ بیشتر ریشه این گیاهان، در بام باغ باید حتما از ایزولاسیون ضد ریشه استفاده شود. برای بام باغ حتما باید سیستم آبیاری در نظر گرفت و مصرف آب آن از بام سبز بیشتر است.
اجرای بام باغ بسته به نوع طراحی آن، هزینه بیشتری دارد و به طور کلی هزینه آن بیش از بام سبز است. اما به دلیل ایجاد فضای سبز قابل استفاده، ارزش افزوده ساختمان را نیز بالاتر می برد. بسته به نوع کاربری می توان فضاهای مختلفی برای نشیمن، صرف غذا، مطالعه، باربیکیو و حتی برگزاری مهمانیهای کوچک در آن طراحی کرد. (با توجه به مشکلات قرنطینه خانگی، این نوع فضای سبز نیمه خصوصی بسیار اهمیت پیدا کرده است.) و ....
برای مطالعه ادامه مطلب در سایت اسپینگر می توانید از لینک زیر استفاده نمایید.
روف گاردن یکی از جذاب ترین بخش های آپارتمان است. در واقع روف گاردن نوعی فضای سبز خصوصی یا نیمه خصوصی برای ساکنین ایجاد می کند؛ که به دلیل قرارگرفتن در ارتفاع معمولا اشراف کمتر و دورنمای بهتری دارد. در شرایط معمول گفته می شود که آب و هوای روف گاردن نامطلوب تر از سطح زمین است. به این معنا که تغییرات دمایی و شدت باد بیشتری دارد. اما در کلانشهری هایی مانند تهران همین جریان هوا باعث بالا رفتن کیفیت هوا و کاهش آلودگی می گردد. به همین دلیل حتی وجود یک روف گاردن ساده می تواند بام ساختمان را به مهمترین فضای سبز کاربردی ساکنین تبدیل کند.
روف گاردن ساده چیست؟
سادگی در روف گاردن می تواند معنای متفاوتی با توجه به نظر طراح و کارفرما داشته باشد. در بعضی موارد یک روف گاردن ساده به معنای روف گاردن ارزان شناخته می شود که با حداقل هزینه تهیه شود. برای بعضی افراد روف گاردن ساده به معنای آسان می تواند باشد. اما به طور کلی یک روف گاردن ساده می تواند « سریع، ارزان، آسان، کوچک، موقت » و یا « زمان بر، پر هزینه، حرفه ای و دائمی » باشد.
کلمه « ساده » در فرهنگ دهخدا و معین به معنای بی نقش و نگار (مقابل منقش)، پاک، خالص، بدون ترکیب، آسان، عادی و معمولی معرفی شده است. در علم طراحی، صفت سادگی به معنای طرح های بدون نقش و نگار، خالص و بی غش و یا آسان می تواند تعریف شود. در حالیکه سادگی در فلسفه هنر می تواند بسیار پیچیده و عمیق باشد. و به عنوان مکتب فکری ساده گرایی، مینیمالیسم Minimalismیا هنر کمینه در نظر گرفته شود.
در این مقاله روف گاردن ساده به عنوان فضایی با کمترین اجزای مورد نیاز........................
برای مطالعه ادامه مطلب روی لطفا روی لینک کلیک کنید. روف گاردن ساده